Film "Muzeum Prywatne 2015. Wizualnie"

Podczas sobotniego seminarium swoją premierę miał film przygotowany przez Pawła Heppnera (Stowarzyszenie "Z siedzibą w Warszawie"). Realizacja jest integralną częścią prowadzonych w tym roku działań badawczych w ramach projektu "Muzeum Prywatne 2015. Wizualnie", podczas których przyglądamy się wizualnej stronie muzeów prywatnych na Mazowszu. Paweł w przygotowanym materiale skupił się nie, jak to często bywa, na warstwie fabularnej, ale na warstwie wizualnej oglądanego muzeum.

Muzea przedstawione w filmie:

• Muzeum Neonu w Warszawie (www.neonmuzeum.org)
• Muzeum Kurpiowskie w Wachu (kurpie.com.pl)
• Muzeum Kresów w Kuklówce (www.muzeumlwowa.pl)
• Muzeum Regionalne w Górze Kalwarii (http://www.gorakalwaria.pl/651-48e0e2f6e0254.htm)
• Muzeum Motoryzacji w Otrębusach (www.muzeum-motoryzacji.com.pl)

Paweł Heppner – specjalista ds. współczesnych mediów, stypendysta Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej, autor zdjęć i muzyki na polu niezależnego kina, webdeveloper - projektant portali internetowych, autor kursów i szkoleń.




Badania wizualne muzeów prywatnych w woj. mazowieckim prowadzimy na zaproszenie Mazowieckiego Obserwatorium Kultury, powołanego przez Mazowiecki Instytut Kultury. Fundacja Ari Ari przygotowuje część badawczą, a Stowarzyszenie "Z Siedzibą w Warszawie" szykuje filmy, zdjęcia i oprawę graficzną.

Więcej o tegorocznych działaniach...

Projekt jest realizowany w ramach programu Mazowieckiego Instytutu Kultury pt. "W stronę nowoczesnego muzeum", skierowanego do muzeów mazowieckich, a nawiązującego do wcześniejszego działania zatytułowanego: Muzeum otwarte/Antropologia codzienności.


Tegoroczne działania są kontynuacją programu badawczego i animacyjnego, zainicjowanego w 2013 przez Mazowiecki Instytut Kultury, w partnerstwie z Fundacją Ari Ari i Stowarzyszeniem „Z Siedzibą w Warszawie", którego efektem było seminarium w Kamieńczyku "Muzeum prywatne 2013". Inspiracją dla ówczesnych działań była przygotowana przez fundację publikacja pt. "Muzea prywatne, kolekcje lokalne. Raport z badań".


Projekt "Muzeum Prywatne 2015. Wizualnie", ze względu na reorientację programową Mazowieckiego Instytutu Kultury i utworzenie Mazowieckiego Obserwatorium Kultury, jest działaniem przede wszystkim badawczo - naukowym.


Przedmiotem badań pozostają muzea prywatne na Mazowszu, natomiast celem jest spojrzenie na niezwykle zróżnicowaną działalność muzealników poprzez aspekt wizualny. Próbujemy znaleźć odpowiedzi na pytanie o wizualne przedstawienia, przejawy i wyobrażenia, które w zasadniczym stopniu tworzą część z kulturowego krajobrazu Mazowsza.


Co decyduje o wyglądzie konkretnych przedstawień muzealnych i wyglądzie samych muzeów? Osobowość muzealnika/kolekcjonera, a może mody, chwilowe trendy, tendencje? Czy raczej charakter zbieranych przedmiotów lub miejsce ich eksponowania? Spróbujemy zastanowić się, czy muzea prywatne to przede wszystkim ich twórcy, czy też i my, zbiorowość / społeczność żyjąca w określonym „tu i teraz".


Co się wydarzy?

• do końca lipca prowadzimy badania terenowe,
• we wrześniu odbędzie się seminarium i badanie fokusowe w Warszawie, zaprezentowane zostaną także filmy nakręcone w 5 mazowieckich muzeach prywatnych,
• na początku grudnia ukaże się publikacja podsumowująca badania.

Organizator: Mazowiecki Instytut Kultury

Realizacja badań: Fundacja Ari Ari (badania terenowe, badania fokusowe)

Partner: Stowarzyszenie z Siedzibą w Warszawie (filmy i oprawa graficzna)

W piątek 18 września odbyło się spotkanie z przedstawicielami prywatnych muzeów z terenów Mazowsza, aby porozmawiać o sferze wizualnej w muzeach. Dyskusjom towarzyszyły wystąpienia ekspertów oraz pokaz filmów nakręconych w pięciu muzeach. Spotkanie odbyło się w siedzibie organizatora - Mazowieckim Instytucie Kultury.

Co wpływa na wygląd ekspozycji? Co determinuje przestrzeń muzeum? Jak muzealnik oddziałuje na kolekcje i sposób jej prezentowania? Na te i inne pytania szukali odpowiedzi przedstawiciele 17 muzeów z Mazowsza i nie tylko. Dyskusjom przysłuchiwali się prelegenci, którzy w kolejnej części spotkania wygłaszali prezentacje: Joanna Tabaka, Piotr Gębała, Anna Grunwald, Ola Tubielewicz, Monika Maciejewska i Paweł Heppner. W swoich wystąpieniach opowiadali m. in. o wizerunku muzeów, aranżacji przestrzeni wystawowej oraz o tym jak odbierają muzea niepełnosprawni zwiedzający.

Spotkanie zostało zaplanowane jako podsumowanie projektu badawczego Muzea Prywatne 2015 Wizualnie, realizowanego latem b.r. przez Fundację Ari Ari. Badania zostały prowadzone na zaproszenie Mazowieckiego Obserwatorium Kultury, powołanego przez Mazowiecki Instytut Kultury. W projekt włączyło się również Stowarzyszenie "Z Siedzibą w Warszawie", które zrealizowało filmy, prezentujące wybrane placówki uczestniczące w badaniu. Powstałe krótkometrażowe filmy zostały premierowo zaprezentowane uczestnikom spotkania. Za produkcję odpowiedzialni byli Paweł Heppner oraz Edyta Ołdak ze Stowarzyszenia z Siedzibą w Warszawie.

Spotkanie zakończyło się kolacją, podczas której kontynuowane były gorące dyskusje – wszystkim uczestnikom w imieniu organizatorów – Mazowieckiego Instytutu Kultury, Stowarzyszenia "Z siedzibą w Warszawie" oraz zespołu Fundacji Ari Ari serdecznie dziękujemy.

___

Naszymi gośćmi byli:

Bożena i Wojciech Prus-Wiśniowscy - Prywatne Muzeum Regionalne w Górze Kalwarii
Iwona i Paweł Zaniewscy - Muzeum Oręża i Techniki Użytkowej w Kobyłce
Agata Sobczak - Muzeum im. Zofii i Wacława Nałkowskich „Dom nad Łąkami” w Wołominie
Mariusz Niewiedzielski - Muzeum 2 Korpusu Polskiego w Józefowie
Karina Kowalska - Muzeum Nurkowania Przy Stowarzyszeniu Warszawski Klub Płetwonurków
Henryk Słowikowski - Skansen w Kamieńczyku
Janina i Stefan Siek - Izba historyczna w Sieciechowie
Artur Winiarski - Villa la Fleur w Konstancinie-Jeziornej
Wiktoryn Grąbczewski - Muzeum Diabła Polskiego "Przedpiekle" w Warszawie
Tadeusz Barankiewicz - Muzeum Wsi Garwolińskiej w Woli Rebkowskiej
Marcin Ołdak - Społeczne Muzeum Ziemi Tłuszczańskiej w Tłuszczu
Krzysztof Geudek - Lokalne Muzeum Techniki Wojskowej i Cywilnej w Markach
Marek Hałas - Muzeum Stolarstwa i Biskupizny w Krobi
Daria Andrzejewska - Muzeum Stolarstwa i Biskupizny w Krobi
Marcin Florek - Muzeum Ziemi Miechowskiej
Roman Kuzelyak - Muzeum Gwizdka w Gwizdałach
Leon Palesa - Stowarzyszenie Wiatraki - Galeria w Krajobrazie

18 września: Seminarium w Mazowieckim Instytucie Kultury

Serdecznie zapraszamy 18 września 2015 r. do Mazowieckiego Instytutu Kultury na seminarium poświęcone wizualnej stronie muzeów prywatnych Mazowsza.

Część zamknięta (sala Elektorska - Mazowiecki Instytut Kultury)

• 10.00 - 10.30 | powitanie i wprowadzenie
• 10.30 -13.00 | badania panelowe / dyskusja z muzealnikami o wizualnych aspektach działalności muzealniczej /przestrzeń, wystawa, wizerunek/
• 13.00 -14.00 | obiad (sala Elektorska Mazowiecki Instytut Kultury)

Część otwarta (sala Elektorska - Mazowiecki Instytut Kultury)

• 14.00 - 15.30 | prezentacja pięciu filmów z cyklu: Muzea Prywatne 2015. Wizualnie
• 15.30 -17.30 | spotkanie muzealników i ekspertów - wybrane aspekty działalności muzealniczej
• 18.00 | kolacja (sala Baletowa - Mazowiecki Instytut Kultury)

Program:  http://www.ariari.org/images/harmonogram-seminarium-best-02.pdf (PDF)
Opis seminarium: http://www.ariari.org/images/opis-best-02.pdf (PDF)

Zgłoszenia: Stefania Hrycyk-Kubat, s.hrycyk@ariari.org, tel. + 48 12 361 31 57

Seminarium, 18 września 2015
Mazowiecki Instytut Kultury,
ul. Elektoralna 12 w Warszawie

O tegorocznej edycji projektu "Muzeum Prywatne"

Projekt jest realizowany w ramach programu Mazowieckiego Instytutu Kultury pt. "W stronę nowoczesnego muzeum", skierowanego do muzeów mazowieckich, a nawiązującego do wcześniejszego działania zatytułowanego: Muzeum otwarte/Antropologia codzienności.


Tegoroczne działania są kontynuacją programu badawczego i animacyjnego, zainicjowanego w 2013 przez Mazowiecki Instytut Kultury, w partnerstwie z Fundacją Ari Ari i Stowarzyszeniem „Z Siedzibą w Warszawie", którego efektem było seminarium w Kamieńczyku "Muzeum prywatne 2013". Inspiracją dla ówczesnych działań była przygotowana przez fundację publikacja pt. "Muzea prywatne, kolekcje lokalne. Raport z badań".


Projekt "Muzeum Prywatne 2015. Wizualnie", ze względu na reorientację programową Mazowieckiego Instytutu Kultury i utworzenie Mazowieckiego Obserwatorium Kultury, jest działaniem przede wszystkim badawczo - naukowym.


Przedmiotem badań pozostają muzea prywatne na Mazowszu, natomiast celem jest spojrzenie na niezwykle zróżnicowaną działalność muzealników poprzez aspekt wizualny. Próbujemy znaleźć odpowiedzi na pytanie o wizualne przedstawienia, przejawy i wyobrażenia, które w zasadniczym stopniu tworzą część z kulturowego krajobrazu Mazowsza.


Co decyduje o wyglądzie konkretnych przedstawień muzealnych i wyglądzie samych muzeów? Osobowość muzealnika/ kolekcjonera, a może mody, chwilowe trendy, tendencje? Czy raczej charakter zbieranych przedmiotów lub miejsce ich eksponowania? Spróbujemy zastanowić się, czy muzea prywatne to przede wszystkim ich twórcy, czy też i my, zbiorowość/ społeczność żyjąca w określonym „tu i teraz".

Harmonogram tegorocznej odsłony projektu "Muzeum prywatne":

• do końca lipca prowadzimy badania terenowe,
• we wrześniu odbędzie się seminarium i badanie fokusowe w Warszawie, zaprezentowane zostaną także filmy nakręcone w 5 mazowieckich muzeach prywatnych,
• na początku grudnia ukaże się publikacja podsumowująca badania.

Organizator: Mazowiecki Instytut Kultury
Realizacja badań: Fundacja Ari Ari (badania terenowe, badania fokusowe)
Partner: Stowarzyszenie “Z Siedzibą w Warszawie” (filmy i oprawa graficzna)

Private Museums, Local Collections. Research Report

We are pleased to present to you the English translation of “Private Museums, Local Collections. Research Report”, which was co-funded by “Obserwatorium Kultury” funding scheme set up by the Ministry of Culture and National Heritage of the Republic of Poland and subsidised by the Kujawsko-Pomorskie Province.

The main aim of the study was to explore and gain insights of the today’s new cultural trends having to do with numerous private museums being set up in Poland. The research team of the Ari Ari Foundation strived to comprehensively document the phenomenon in terms of three crucial aspects:


- analysis of the process of establishing, organising and operation of private museums,

- characteristics of private museums and various aspects of their work,

- analysis of the reception of private museums at local and regional level, while taking into consideration social, economic, political and cultural background.


The report focuses on people who run their own museums, typically as a one-person business, and who, in spite of the unfavourable legal, economic and social environment, establish mini cultural facilities that are way beyond the typical approach to how a “classic” museum operates.


"In 2012, we arranged meetings with several dozen of people to talk about collecting exhibits and exhibiting practices. Soon we realised people shared their emotions, talked about actions, memories, explorations, doubts and convictions. Some of the conversations were superficial, offhand, cautious, but some were just the opposite – they involved detailed remarks, thoughts and descriptions of the interlocutors’ life. The most puzzling thing about private museums is the fine line between the private and the public. The transition zone that is visible in many places, the cultural buffer area in which the collections are kept are no more exclusively private, and the exhibition area is not fully public. The main research objective was the insight into the work of gatherers and collectors who establish private museums, in which they make their collection public. Private museums remain the place where the private and the public meet and intermingle. They are often poorly or unclearly separated and create a kind of periphery, blend and hybrid where relationships between people are smoothly established. To trigger, to provoke that contact one uses exhibits collected, exhibited and displayed in accordance with strict rules that we tried to explore.” (exc. from “Private Museums, Local Collections. Study Report”)


Full report is available at www.muzeaprywatne.blogspot.com


or http://ariari.org/images/pdf/raport_eng.pdf (PDF)


The media patronage for the report is the National Institute for Museums and Public Collections, Muzealnictwo.com and Herito quarterly.

THE RESEARCH REPORT. PART I: INTRODUCTION

“I am 80 years old and I have an agreement with God… because I haven’t had all this trash yet, I still need some which people have, but they don’t want to sell me, although they don’t use them, and I don’t have them (…). I don’t care about years, but I want to preserve it, I want to put it in some proper order. Then I will look at it, it will be nice, I will be happy, but God told me that I won’t do this until I am 150.”

This is a story about collecting things, the value of which is measured with emotions. Collections most frequently contain object from the past, but not always. This conviction can be broken for example by the collection of intangible palindromes (over four thousands of them). It turns out that the essence of collecting is not the very object, but everything what is done to preserve, save, and maintain it. Does it make things immortal? Are these some kind of “magical” operations which set objects free from time? Certainly yes. Mr Marian Pietrzak from Sokolow does have an agreement with God, doesn’t he? Creating a collection and ordering it in a particular way is something which is most significant. Collection and exhibition works have been recently gaining ground in Poland. The attempt to describe a dozen or so of chosen private museums showed how complex and emotional museum activities are. They are related to these magical operations, full of passion, conviction, determination in getting and looking for, as one of the collectors said, they are driven by curiosity, and as Krzystof Pomian claimed, not only those who collect and present are involved in them, but also participants of these presentations. We were observing the phenomenon portraying a change in the Polish culture. We understand culture as created by people technical and usable tools, as well as sets of codes and beliefs undergoing constant reconstruction. While researching museums, we touched upon the problem of memory and places where memory is enshrined and created. Descriptions of memory processes provided by Aleida and Jan Assamann were particularly inspiring. They distinguished oral and written memory media, and Aleida Assmann defined them as two main sources of cultural memory: ars (art of remembering, mnemonic) and vis (set of operations and artefacts building and strengthening collective identity). She pointed out to opposition between history and memory in the discourse concerning remembering (“history is situated in ars, whereas memory is situated in vis processes”). In the research we can see that museums play a role both of storerooms, and places of memory.
Tadeusz Barankiewicz (Village Museum in Garwolin): As long as I live, I will be happy that I managed to save it, I will maintain it. I think that it won’t be scrapped. I think it is not in vain. Because I want it to stay here. But will it stay here? It is hard to say.


Translate: Magdalena Kargol

The research project “Private museums, local collections. Researching new cultural landscape” has been conducted within the programme „Obserwatorium kultury”, which was financed by the Ministry of Culture and National Heritage, and Kujawsko-Pomorskie Province.

Patronage: National Institute for Museums and Public Collections

Study execution: Ari Ari Foundation (Fundacja Ari Ari / www.ariari.org)

Full report (Polish): http://muzeaprywatne.blogspot.com/p/do-pobrania.html

Konferencja: Muzea prywatne, społeczne i wyznaniowe w Polsce – szanse i problemy

Temat muzeów prywatnych, społecznych, wyznaniowych w Polsce wiąże się z ogromną ilością odniesień i potencjalnych interpretacji. Znaleźć można w tych mini-instytucjach kultury zmagania z tradycyjnymi rolami płci, problematykę rozgraniczania sfery publicznej i prywatnej, kryzys edukacji i szkolnictwa, pytanie o rolę religii w życiu współczesnego człowieka, problematyczne i nieegzekwowalne przepisy prawa, brak zaufania społecznego, problem społeczności „niewidzialnych”, meandry przedsiębiorczości, kulejącą informatyzację i cyfryzację. Muzea te odzwierciedlają także prawdziwie romantyczne idee – uczuciowego, silnie emocjonalnego opisywania świata i budowania relacji, buntu wobec racjonalności, pochwały kreacjonizmu, twórczej ekspresji, łamania zastanych kanonów i konwenansów, a także inspiracje folklorem, naturą i powrotem do mitycznej, rajskiej przeszłości.

Konferencja zorganizowana przez Fundację Ari Ari oraz Katedrę Muzeologii UKSW,
Instytut Filologii Klasycznej i Kulturoznawstwa
Wydział Nauk Humanistycznych
Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie
Ul. Dewajtis 5, Aula 116
Piątek 13 grudnia 2013 w godz. 11.00-18.00.

ZAPROSZENIE

PROGRAM

Seminarium w Kamieńczyku. Relacje badaczy

Poniżej relacje trójki badaczy z seminarium w Kamieńczyku: Gosi, Stefanii i Krzysztofa.

Seminarium w Kamieńczyku. Relacja Małgorzaty Jaszczołt

Subiektywna relacja z seminarium „Muzeum prywatne”[1] w Kamieńczyku

Ja w roli zaangażowanego obserwatora przedsięwzięcia.

Uczestnicy: Trzech organizatorów [2], zaproszenie prelegenci [3], prywatni muzealnicy [4], obserwatorzy [5]

Miejsce: Ośrodek PTTK w Kamieńczyku

Termin: 12-13.10.2013

Mój cel: posłuchanie wystąpień, przyjrzenie się wzajemnym relacjom muzealników  z jednej i drugiej strony – bycie w środku i na zewnątrz. Obserwacja uczestnicząca, etnograficzna klasyka.

Pierwszy dzień seminarium zaczął się dla mnie po raz kolejny osobiście, wspólną podróżą z Panią Grażynką i Marianem Pozorkami z Warszawskiego Muzeum Chleba. Te trwające od ubiegłorocznego projektu kontakty z muzealnikami świadczą - po prostu - o wzajemnej ich potrzebie, potrzebie spotkania, rozmowy. Poza stroną oficjalną istnieje sfera nieoficjalna, która rodzi się „naturalnie” w sytuacji zbieżnych „interesów”. Prywatnymi relacjami badaczy i badanych sami antropolodzy kultury i socjolodzy już zdążyli zająć się w kontekście etyki. Etyczne zachowanie dla etycznego badacza stoi na miejscu pierwszym. Z kolei badania muzeów prywatnych przechodzą w fazę współpracy, a badacze i badający stają się partnerami. Dwudniowe spotkanie w Kamieńczyku miało zintegrować środowisko samych prywatnych muzealników, którzy do tej pory nie mieli okazji do wspólnych spotkań [6] dać możliwość poznania muzealników z muzeów publicznych, było okazją do przedstawienia siebie i prezentacji swojego muzeum, ale także wysłuchania wystąpień: referatów i bieżących refleksji wytrawnych muzealników: jak dr Antoniego Bartosza i prof. Doroty Folgi-Januszewskiej; przedstawiciela NIMOZ-u Waldmara Rataja i kwestii prawnych muzealnictwa w Polsce; Janusza Byszewskiego – właściciela nietypowego „Muzeum w drodze” – niezwykłego projektu muzeum bez rzeczy; pomysłów animatorów: Edyty Ołdak, Marii Rauch i Tomasza Żemojcina, zachęt Ewy Witkowskiej do uczestnictwa w portalach społecznościowych. Ważne były zarówno sytuacje oficjalne, dające możliwość dyskusji (np. z Waldemarem Ratajem jednego dnia na temat i prof. Dorotą Folgą Janiszewską drugiego), jak i nieoficjalne podczas posiłków i wspólnego ogniska, generujące „zwykłe” rozmowy – jako jedna z uczestniczek przyznaję, że nie zawsze na tematy muzealne;) Dla niektórych wyjazd ten był „wyróżnieniem” i rzadką okazją spotkania się w takim gronie. Skromni prywatni muzealnicy podkreślali udział „ważnych” osób i możliwość siedzenia z nimi przy jednym stole. Taka nieformalna sytuacja zmniejszyła dystans między nami. Można uznać, że było to branżowe spotkanie muzealników i ludzi „okołomuzealnych”.

Jaki efekt przyniesie Kamieńczyk? Czy muzealnicy prywatni wykorzystają przywołane pomysły w prowadzeniu muzeum przełamując swoje schematy, czas pokaże. Największą wartością seminarium była możliwość spotkania środowisk  i powiedzenia głośno, że temat prywatnego muzealnictwa wymaga  dostrzeżenia przez państwo, a co za tym idzie uregulowań prawnych, ale także dobrych praktyk na poziomie samorządowym. Fundacja AriAri w każdym aspekcie będzie „monitorowała” temat dalej. Badania i ukazanie się raportu z badań „Muzea prywatne” miało znaczenie nie tylko naukowo-badawcze, ale wprowadziło środowiskowy dyskurs, który ciągle jest gorący i takie było zamierzenie, by mało znany – również w środowisku muzealniczym – temat muzeów prywatnych „chwycił”. Znamienny jest fakt, że sprawa nie wypłynęła z samego środowiska muzealnego lub urzędniczego czy ministerialnego. Spojrzenie z boku bywa inne, zwraca uwagę na rejony czasami zbyt oczywiste. A jako jedna z uczestniczek projektu, wiem, że zagadnienie jest rozwojowe i perspektywiczne.


Małgorzata Jaszczołt

Przypisy:

[1] www.muzeumprywatne.pl
[2] Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki, Fundacja Ari Ari, Stowarzyszenie z Siedzibą w Warszawie
[3] A wśród nich m.in.: prof. Dorota Folga Januszewska, Dyrektor Muzeum Etnograficznego w Krakowie dr Antoni Bartosz, Waldemar Rataj z NIMOZ-u, Janusz Byszewski z CSW
[4] Zgłoszonych było 18 muzeów z woj. Mmazowieckiego (w tym jedno z woj. Lubelskiego), a wśród nich: Warszawskie Muzeum Chleba Mariana Pozorka, Muzeum Wsi Garwolińskiej Tadeusza Barankiewicza z Woli Rębkowskiej, Muzeum Oręża i Techniki Użytkowej z Kobyłki (i jedyna współwłaścicielka – kobieta Pani Iwona Zaniewska z mężem Pawłem Zaniewskim, Muzeum Kurpiowskie z Wachu i Pan Zdzisław Bziukiewicz, Muzeum Maszyn Rolniczych Józefa Kęsika z Lucina, który pojawił się oficjalnie po raz pierwszy w imieniu swojego muzeum, co warte jest podkreślenia, Muzeum Gwizdka w Gwizdałach z Romanem Kuzelyakiem i Muzeum Nietypowych Rowerów i Pan Józef Majewski z Gołębia – to Ci z którymi weszłam w bliższe seminaryjne kontakty. Ale nie mogę zapomnieć o Panu Henryku Słowikowskim – współgospodarzu, właścicielu Muzeum  Historyczno-Etnograficznego w Kamieńczyku
[5] Pojawiła się chociażby się Agata Pietrzyk, animatorka z Łazienek Królewskich i Magda Górecka z Żydowskiego Instytutu Historycznego
[6] Pierwszym spotkaniem był niedawny pierwszy ogólnopolski Zjazd kolekcjonerów Kultury Wsi i Małych Miast w Kuligowie 21-22.09.2013

Seminarium w Kamieńczyku. Relacja Krzysztofa Bądziusza

12 października 2013 r. - wyjazd w charakterze jednego z organizatorów spotkania - seminarium w Kamieńczyku k. Wyszkowa. Dla mnie osobiście nowa rola, nowe miejsce, nowi ludzie. Wszystko to w otoczeniu przepięknej nadbużańskiej okolicy.

Co zapamiętałem? Do głowy przychodzi mi przede wszystkim jedno słowo - PASJĘ. Mając okazję przeprowadzać wywiady z prywatnymi muzealnikami - kolekcjonerami w każdym przypadku czułem energię, dumę, radość wypływającą z miłości do tego czym się zajmują. Niezależnie od wieku, charakteru kolekcji, miejsca z którego pochodzą. Kamieńczyk stał się przestrzenią w której ci Pasjonaci mogli spotkać się z ludźmi tak podobnymi do nich, być przez dwa dni we wspólnocie osób o podobnych doświadczeniach. Ja z kolei miałem okazję, aby ich poznać, porozmawiać, wysłuchać.

Co mi dał ten wyjazd? Pozytywnego "kopa" pod którego wrażeniem jestem nadal, mimo że upłynął już tydzień od powrotu. Uwaga - przebywanie w środowisku pozytywnie zakręconych osób jest wysoce zaraźliwe!

Z niecierpliwością wypatruję kolejnych spotkań. A na mojej mapie miejsc do odwiedzenia w Polsce zaznaczam kolejne punkty.

Krzysztof Bądziusz

Seminarium w Kamieńczyku. Relacja Stefanii Hrycyk

Muzeum prywatne – seminarium w Kamieńczyku 12-13 wrzesień.

Kamieńczyk nad Bugiem - malownicza miejscowość położona niedaleko Wyszkowa, była miejscem spotkania kilkunastu muzealników prywatnych, naukowców, artystów oraz przedstawicieli muzeów państwowych. Seminarium było pierwszą, tak dużą i poważną dyskusją o fenomenie prywatnego muzealnictwa w Polsce.

Spotkanie zaaranżowane przez Mazowieckie Centrum Kultury i Sztuki, w partnerstwie z Fundacją Ari Ari i Stowarzyszeniem „Z Siedzibą w Warszawie”, składało się z wykładów, warsztatów oraz akcji performatywnych przygotowanych przez zaproszonych artystów. W rolę „gospodarza” wcielił się Henryk Słowikowski, prowadzący w Kamieńczyku prywatne Muzeum Historyczno-Etnograficzne, szczególnie skupione na historii kamieńczykowskiego flisactwa.

Głównym celem spotkania było podniesienie umiejętności organizacyjnych prywatnych muzealników, zawiązanie współpracy i kontaktów pomiędzy muzealnikami działającymi na terenie województwa mazowieckiego. Pomóc w tym miały wykłady ekspertów z zakresu przygotowania, organizacji, promocji oferty muzeum; warsztaty pomagające „oswoić” i zoptymalizować wykorzystywaną w muzeum przestrzeń oraz debata o problemach prywatnego muzealnictwa.

Dwudniowe seminarium stało się okazją do wymiany doświadczeń, porównania skuteczności działań, lecz przede wszystkim nawiązania kontaktu i wzajemnego poznania. Działając w podobnym obszarze, prywatni kolekcjonerzy często pracują w odosobnieniu. Spotkanie w Kamieńczyku pozwoliło uświadomić, że prywatni muzealnicy stanowią niemałą grupę ludzi, borykających się z podobnymi problemami, potrzebującymi wsparcia ze strony różnych instytucji i administracji.

Podczas seminarium dyskutowali przedstawiciele 18 muzeów prywatnych działających na terenie woj. mazowieckiego, reprezentanci kilku muzeów publicznych, kilkunastu specjalistów z obszaru muzealnictwa oraz przedstawiciele samorządu i Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zabytków. Za jeden z ważniejszych efektów spotkania, uznano inicjatywę powołania organizacji, zrzeszającej muzealników prywatnych, mogącej pomóc w zdefiniowaniu głównych problemów i sposobów ich rozwiązywania.

Stefania Hrycyk

Akcja dokumentacyjna: Symbole Walczące

Zbieramy różne przedstawienia symboli patriotycznych, materiałów propagandowych, informacji agitacyjnych, przykładów plakatów, przedmiotów, dokumentów, odezw, kampanii patriotycznych, których

przypadki mogą być - są z pewnością w muzeach prywatnych, czy społecznych.

Dzień w Kuligowskim skansenie

Wczoraj w Kuligowie odbył się pierwszy prekursorski Ogólnopolski Zjazd Kolekcjonerów Kultury Wsi i Małych Miast.

Do Kuligowa w sobotę i niedzielę nie sposób dotrzeć komunikacją (busy tego dnia zamierają). Trzeba mieć własny transport. Ja dotarłam – co miało dla mnie dodatkowy urok - razem z Panią Grażynką i Marianem Pozorkiem z Muzeum Chleba (oraz ich znajomymi (Panem Januszem Ostrowskim – Prezesem Mazowieckiego Towarzystwa Kultury z żoną). Dotarliśmy chwilę po 11. Ludzi - kręciło się sporo, ale trudno ocenić „na oko” ile. Atmosfera luźna, żywo, gwarnie, w kuźni kręcił się kowal, na stoiskach wystawcy z wyrobami regionalnymi (były miody, biżuteria, regionalne przetwory, artystyczne wyroby kowalskie, z drewna, ceramika, tkanina artystyczna). Dzieci pod okiem animatorek także miały swoje zajęcia.

Muzealnictwo.com: Wywiad z dr hab. Małgorzatą Omilanowską

Polecamy wywiad w muzealnictwo.com z dr hab. Małgorzatą Omilanowską. Jest i o muzeach prywatnych!

"Mam bardzo pozytywne podejście do muzeów prywatnych. Dowodzą one aktywności społecznej, potrzeby realizacji marzeń, stworzenia czegoś, pozostawienia czegoś po sobie. Nie ma powodu, dla którego państwo miałoby ingerować w prywatną działalność w sposób nadzorczo-kontrolujący. Jest to przecież bardzo pozytywna aktywność ludzka i nawet jeśli generuje jakieś głośne dyskusje ideologiczne czy polityczne, to zawsze wydaje się, że lepiej jest mówić o problemie niż go przemilczać. Oczywiście jest też problem pozyskiwania eksponatów, czy odbywa się ono w sposób legalny, czy nie np. na nielegalnych wykopaliskach archeologicznych – jest to jednak inny temat. Poza tym jest to przede wszystkim aktywność społeczna, a w demokratycznym państwie jest na nią jak najbardziej miejsce."

http://muzealnictwo.com/2013/09/muzea-dzis-rozmowa-z-dr-hab-malgorzata-omilanowska-podsekretarz-stanu-w-mkidn/#sthash.fhIO7Rqn.dpuf

Kamieńczyk: Seminarium "Muzeum prywatne"

W Kamieńczyku nad Liwcem 12 i 13 października 2013 roku odbędzie się wydarzenie niezwykłe, nie tylko dla muzealników, ale wszystkich animatorów kultury w Polsce. Spotkanie, prowokacyjnie zatytułowane „Muzeum Prywatne", będzie próbą wywołania poważnej dyskusji, eksperymentem integracyjnym dla różnych, często odległych od siebie środowisk oraz zdecydowanym zwróceniem uwagi na fenomen tworzenia muzeów prywatnych w Polsce.

Raport: Patronat medialny Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów

Miło nam poinformować, że Narodowy Instytut Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów objął patronatem medialnym publikację raportu z badań muzeów prywatnych.

Zapraszamy do odwiedzenia strony Instytutu oraz zapoznania się z prowadzonymi przez niego programami oraz szkoleniami: www.nimoz.pl

Zakończenie, cz. XV

Małgorzata Jaszczołt: Jak państwo myślą – dlaczego ludzie zbierają rzeczy, dlaczego kolekcjonują, sięgając do korzeni tego zjawiska? Jakie macie refleksje? Dlaczego to robicie? (...) Mamy z jednej strony, że szkoda coś wyrzucić, a z drugiej chęć zachowania dla przyszłych pokoleń, czy coś takiego państwu przyświeca?

Paweł Zaniewski: Nam tak.

Iwona Zaniewska: Tobie.

P.Z.: A tobie nie ?

I.Z.: Ja to bardziej to co teraz.

P.Z.: A ja tak. Nie wiem. Ja lubię przedmioty z jakąś historią. Mogę się dowiedzieć co się z przedmiotem działo.

M.J.: Jaką miał przeszłość.

I.Z.: Ja też to lubię, ale wcale nie myślę o tym, że jak ja umrę żeby się ktoś tym zachwycał.

M.J.: Czyli dla pani ważne jest to, że zbiera pani przedmioty, które się pani podobają.

I.Z.: I chcę się podzielić z ludźmi, którzy żyją ze mną.

P.Z.: A nie pomyśleć o praprawnukach „ a to babcia miała”.

M.J.: Pan to ma z tyłu głowy?

P.Z.: Tak.

M.J.: …że to będzie taki trwały ślad?

P.Z.: Ja uważam, że człowiek żyje tak długo jak żyje pamięć o nim w obojętnie jakiej formie, więc jeżeli ktoś będzie pamiętał za 1000 lat, że ta szklaneczka była u Państwa Zaniewskich to fajnie.

Lokalność, cz. XIV

Muzeum-skansen Mariana Pietrzaka

Niektóre muzea prywatne powstają w miejscu „białych plam”, tam gdzie brak instytucji deponującej lokalną przeszłość. W takich miejscach „naturalnie” pojawiają się mesjasze lokalnej kultury, „wybrańcy siebie samych”, którzy działając pozainstytucjonalnie tę kulturę w swoim rozumieniu ratują. Wszystko leżało podniszczone w skrytkach, strychach, zakamarkach i starych szopach, tam gdzie takie zbędne rzeczy, wszystko było wyciągane, ale nikt nie chciał dać, tylko wszystko trzeba było kupić[1]

Ewaluacja, cz. XIII

Prywatne muzeum nie podlega ewaluacji jego właściciela, takiej jak dokonują muzealnicy w kolekcjach muzealnych, po to by przekonać się o kulturowej wartości kolekcji w danym momencie. Ale kolekcje nierozpoznane także mogą uzyskać status wartościowych, przechodząc drogę od indywidualnego nadania im wartości do zbiorowego uznania i zaistnienia w kulturze.

Muzeum jest tekstem autonomicznym, cz. XII

Pan Marian Pozorek/Muzeum Chleba

Prezentacja kolekcji jest zawsze autoprezentacją jej twórcy[1]. Podobnie muzeum prywatne jest indywidualną opowieścią jego właściciela, to on tworzy narrację dającą się z kolekcji odczytać. Kolekcjoner zbierając wybrany przez siebie rodzaj przedmiotów, może uwzględniać ich dotychczasowe intersubiektywnie podzielane znaczenia, może również nadawać im nowe.[2] Przedmioty wskazują poza siebie i na siebie[3] Jako niezależny właściciel swojego zbioru cieszy się niepodzielną wolnością w tym względzie. Może zorganizować zbiór dowolnie wg siebie i zawsze będzie to prezentacja idealna. (...) znaczenie przedmiotów „jest tworzone, zarówno przez mentalne, jak i fizyczne aranżowanie ich w zbiory’[4] , a one same mogą (...) przenosić prawdziwą część przeszłości do teraźniejszości, ale również nieść nieustanną symboliczną reinterpretację (...).[5]

Dzielenie się ze światem, cz XI

Pan Marian Pozorek, Muzeum Chleba

  Jako zbiór rzeczy reprezentujących to co niewidzialne, kolekcja może właściwie w pełni zaistnieć dopiero wtedy, gdy zostanie udostępniona do oglądania[1] Część kolekcjonerów dochodzi do etapu upublicznienia swojego zbioru, wchodząc na wyższy poziom kolekcjonerstwa i organizując  swoje muzea. Nie trzymać tego dla siebie. Można mieć coś w sejfie, na ścianie, ale większą radość sprawia jak coś pokazuję[2]. „Zakręcony” na punkcie swojej kolekcji i wierzący w sens przedsięwzięcia kolekcjoner zrobi wszystko, by kolekcję móc zaprezentować Nie miałem innych możliwości. Wtedy przyszedł mi pomysł – przecież można ulokować w bloku, w nowoczesnym bloku może być i to też będzie bardzo ciekawe[3].